Kuru incir zor durumda, 25 yıldır kuru meyve sektöründe görev yapan Ercan Tatı, "Bu sefer durum ciddi" dedi.

Tarihler boyunca tüm dinlerde kutsal meyve veya cennet meyvesi olarak adlandırılan, bilinen en eski ağaç ve meyve olduğu söylenen kuru incir zor durumda. Dünya ihracatının yüzde 75’ine sahip olunan incirin ana vatanı olan Türkiye’de, sadece Küçük ve Büyük Menderes Havzası’nda üretilen bu meyve, son zamanlardaki yüksek fiyatıyla can sıkıyor. Uzmanlar ise tehlike çanlarının çaldığının altını çizerken, dünyadaki kuru incir üretimini neredeyse tek elinde bulunduran bölgemizi bekleyen sıkıntıya da dikkat çekiyor. Üretilen incirin yüzde 90’ının ihraç edildiğini de vurgulayan uzmanlar, yılda ortalama 80.000.000 USD döviz girdisi sağlayan, yaklaşık 30.000 ailenin geçim kaynağı olan bu meyveye devlet desteğinin özellikle bu kritik dönemde şart olduğunu söylüyor.

“Durum ciddi”
Geçen yıl kuraklıktan dolayı rekoltesi çok düşük olan dolayısıyla fiyatı da çok yükselen kuru incirin, bu sene rekoltenin yüksek olmasına rağmen geçen seneki fiyatlarda muhafaza edilmeye çalışıldığını ifade eden uzmanlar, “Bu da kuru inciri yurt içi ve yurt dışı piyasalarda en pahalı kuru meyve olarak anılmasına yol açıyor. Fiyat yüksekliğinden dolayı dış pazarımızı küstürebiliriz. Kuru incire yurt içi talep ramazan ve aşure aylarında olurken, yurt dışında ise bu talep noel öncesidir. Zaten bu sektörün aflatoksin ile mücadelesi sıkıntı vermektedir. Dünya raflarını kuru incir yerine alternatif kuru meyvelere kaptırırsak sektör büyük sekteye uğrar “ diyor.

25 yıldır kuru meyve sektörünün içinde yer alan Selçuk Gıda Endüstri İthalat İhracat A.Ş.’nin İhracat Koordinatörlüğünü yürüten Ercan Tatı ise “Bu kez durum ciddi” derken, incire devlet desteğinin altını çiziyor. Ege’nin petrolü diye adlandırılan bu meyve için uzmanların uyarılarına kulak verilmesi gerektiğini, incirde özellikle aflatoksin ile ilgili sıkıntınınsa bu sektördeki en büyük kayıp olduğunu belirten Tatı, sözlerine şöyle devam ediyor

Neler yapılmalı
“İnsanlık tarihinin başlangıcına tanık olduğu bilinen incir için değişik bir destekleme sistemi yaratılmalıdır. Ve bu desteğin ağırlığı ihracatçıya, üretime ve kaliteye dönük olmalıdır. Destek çok yönlü olmalıdır, örneğin; ihracatçı hali hazırda bazı ihraç ürünlerine verilen tarım ürünleri ihracatı destekleme listelerine dahil edilebilir böylelikle imalatçı ihracatçıların üretim- paketleme aşamasındaki giderlerine destek olunmuş olur. Yetiştiriciye ise iki koldan destek verilebilir, birincisi; yetiştirdiği ürünün kalitesini yükseltmek için ve aflatoksin değerlerini düşürmek için kurulacak denetim sistemiyle daha cok kaliteli ve aflatoksinden ari ürün üretebilene fazla destek. İkincisi ise ağaç başına destek, yani yine aynı sistemin içine ilave yaklaşık var olan 6200 ağaca bakım desteği. Bu sistemin denetimini ise Tarim İl Müdürlükleri yapabilir”

İncirin yıllara göre rekolteleri hakkında da bilgiler veren Ercan Tatı, 2006-2007 sezonunun rekoltesinin 52.038 iken ortalama fiyatının 2.364 USD olduğunu, bu rakamın 2007-2008 sezonunda 30.250 tona düştüğünü ve ortalama fiyatın 4.966 USD olduğunu, 2008-2009 sezonu için ise rekolte beklentisinin ise 50.000 ile 55.000 ton civarında hesaplandığını söyledi. Tatı ayrıca, bu yıl ki rekolte karşılığı ihraç fiyatının ise 2.400 USD olması gerektiğini ifade etti.

Nerelerde yararlanılır
Yemekliğin harincinde ayrılan düşük kaliteli kuru incirden pekmez hurdasından etil alkol ve etil alkol üretiminde, sonrasında ortaya çıkan incir cekirdeğinden ise boya, kozmetik ve ilaç sanayinde yararlanılır. Yurt dışında genellikle noel öncesi, iç piyasada ise ramazan ve aşure aylarında daha fazla telep görür. İhtracatımızda en büyük pazar ise Fransa, İtalya ve Almanya’daki market zincirleridir.